تازه های ادبیات

نگاره‌های بر دیوار زندگی رونمایی شد

نویسنده: شیرین توحیدی

نگاره‌های بر دیوار زندگی که مجموعه نامه‌های نویسندگان به حسین فخری است،  روز پنج شنبه (۷ اسد) در تالار محمد اسماعیل مبلغ دانشگاه ابن سینا در کابل رونمایی شد. این کتاب که شامل ۵۱۰ صفحه و ۱۷۰ نامه است، از سوی موسسه تاریخ شفاهی افغانستان به نشر رسیده است. نامه‌های که بنا بر گفته‌های ناشر این کتاب در یک دوره تاریخی خاصی از سوی جمعی از فرهنگیان به حسین فخری نگاشته شده است. در مراسم رونمایی این کتاب تعداد زیادی از دانشجویان، استادان دانشگاه، نویسندگان و فعالان جامعه مدنی حضور داشتند.

عزیز رویش، به عنوان اولین سخن‌ران برنامه اظهار داشت که گروهی از نویسندگان این نامه‌ها را در یک دوران سخت و دشوار تاریخی نوشته اند؛ دورانی که او آن را دوران تجریه تلخ زندگی می‌نامد. او در توضیح نحوه تدوین این نامه‌ها در قالب کتاب خاطر نشان کرد که ممکن این نامه‌ها به صورت گزینشی انتخاب شده باشند و تعدادی نیز اقبال چاپ را نیافته باشند. رویش هم‌چنان از نبود تاریخ در این نامه‌ها یادآوری کرد و اظهار داشت که او درست نمی‌داند که نبود تاریخ در نامه کار اصل نویسندگان بوده است و یا خود فخری. در ادامه او  هم‌چنان تاکید کرد، چیزی که در این میان معلوم نیست این مورد است که آیا نویسندگانِ این نامه‌ها از نشر آن راضی هستند و یا نیستند. مورد دیگری که عزیز رویش از آن به عنوان یک نقص یادکرد چاپ نشدن  نامه‌های است که حسین فخری در پاسخ به این نامه‌ها فرستاده است.

غفور لیوال، از دیگر سخن‌رانانی بود که در مراسم رونمایی این کتاب شرکت کرده بود. او در مورد اهمیت نامه‌نگاری گفت که این مجموعه به خوانندگان انگیزه نوشتن نامه را می‌دهد. او هم مانند رویش در مورد این‌که چرا نامه‌های حسن فخری در این مجموعه نیامده است، پرسشی را مطرح کرد. هم‌چنان او راجع به اهمیت نامه نگاری گفت که نامه بهتر از ایمیل است. هم‌چنان او در بخشی از سخنان خود از طنزهای استاد باختری نیز ستایش کرد.

علی امیری، استاد دانشگاه و نویسنده در رابطه به کتاب نگاره‌های بر دیوار زندگی یادآور شد که این نامه‌ها از سوی فخری نوشته نشده بلکه به نشر رسیده است. مجموعه نامه‌های که در زیر عنوان نگاره‌های بر دیوار زندگی فراهم آمده است، بنابر گفته های علی امیری اهمیت زیادی دارد. او در رابطه به اهمیت نامه‌نگاری گفت که این مجموعه خاطرات نامه نوشتن را برای او زنده کرده است. او در شرح نامه گفت: «نامه نوشتن حد فاصل بین گفتار شفاهی و کتابی است.» او هم‌چنان گفت که نامه‌ها اهمیتی دارند که چیزی دیگر ندارد. به باور آقای امیری اهمیت نامه‌ها در قالب و فرم آن نیز است.

حسین فخری که جزو آخرین سخن‌رانان این برنامه بود، در پاسخ به سوال طرح شده از سوی تعداد ازسخن‌رانان گفت که نشر و چاپ نامه‌ها بدون اجازه نویسندگان آن صورت گرفته است و ضمن این‌که  در چاپِ نامه‌ها گزینشی عمل نشده است، تمام نامه‌ها به چاپ رسیده اند. فخری اضافه کرد که به استثنای بعضی جمله‌ها و کلمات رکیک و محرمانه محتوای نامه‌ها کامل و بدون کم و کاست به چاپ رسیده است. حسین فخری، در مورد سرنوشت نامه‌ها گفت که او نامه‌ها را به آرشیف ملی تحویل خواهد داد. در توضیح اینکه چرا نامه‌ها بدون تاریخ به نشر رسیده است، فخری گفت تاریخ مربوط به نویسندگان نامه‌ها است و او نمی‌تواند به صورت دلخواه تاریخ برای نامه‌ها بزند. این مراسم با ختم گفته‌های حسن فخری به پایان رسید.